TÌM VỀ CỘI NGUỒN HOÀNG ĐẾ NỘI KINH LINH KHU
HẴN NẾU BẠN ĐỌC ĐẾN ĐÂY THÌ CÓ LẼ BẠN CŨNG ĐANG TRÊN ĐƯỜNG TÌM VỀ CỘI NGUỒN CỦA ĐÔNG Y ĐÚNG KHÔNG? VẬY THÌ CHÚNG TA CÓ THỂ CÙNG NHAU ĐỒNG HÀNH MỘT ĐOẠN NHỎ TRÊN CON ĐƯỜNG HIỂU VỀ ĐÔNG Y. LET’S GO
Ở phần tìm hiểu về cổ văn, hầu hết mọi người đều biết đến NỘI – NẠN – THƯƠNG – KIM, tuy nhiên nếu chỉ đọc để cưỡi ngựa xem hoa thì không thể hiểu và kiểm chứng Đông Y được. Do đó mỗi cuốn mình sẽ nêu nội dung và chia sẻ góc nhìn về từng thiên trong sách. Vậy nên, nếu đồng y hay có phản biện gì mọi người có thể gửi về facebook của An Nam Y Quán để chúng ta có thể trao đổi thêm.
Lưu ý: Nội dung của những bản dịch trong nội kinh linh khu đều được mình dẫn từ sách của Học viện Y dược cổ truyền Việt Nam.
LỊCH SỬ NỘI KINH LINH KHU
Trước đây, khi còn ngồi trên ghế nhà trường mình chẳng mấy bận tâm đến phần này đâu, nội kinh linh khu trong suy nghĩ của mình là được sao ra từ nguyên bản gốc. Tuy nhiên các nhà nghiên cứu như Nathan Sivin, Paul Unschuld, Huang Longxiang (黄龙祥), Guo Aichun (郭霭春)… đều cho rằng nôi dung của bản Linh Khu ngày nay không phải là bản gốc, vì nó đã trải qua nhiều lần thất lạc, được phục nguyên và có nhiều lớp biên tập khác nhau, và thực tế là không còn tồn tại bản nào của Linh Khu trước thế kỷ 12.
Linh Khu được biên soạn dần từ cuối Chiến Quốc đến Tây Hán (khoảng 300 TCN – 100 SCN), nói một cách khách quan và trung thực thì hiện chưa có tác giả nào dám khẳng định rằng Hoàng đế là tác giả của Nội kinh Linh khu. Có một điều khá là thú vị và quan trong là ban đầu tên cuốn sách chưa phải là Linh Khu. Trong Hán Thư Văn nghệ chí nó xuất hiện với tên “黃帝內經十八卷 – Hoàng Đế Nội Kinh 18 quyển”, sau đó nó còn xuất hiện với tên là “鍼經 – Châm kinh” hoặc “九卷 – cửu quyển”
Đến thời Đông Hán, lời mở đầu trong tác phẩm Thương hàn tạp bệnh luận của Trương Trọng Cảnh có đề cập rằng ông đã biên soạn tác phẩm của mình dựa trên các sách bao gồm Tố vấn và Cửu quyển. Đồng thời các đoạn văn mà Hoàng Phủ Mật gán cho Cửu quyển trong tác phẩm châm cứu giáp ất kinh của mình đều có các đoạn tương đương trong ấn bản Linh Khu ngày nay.
Đến thời Đường, Vương Băng, ông xác định Linh Khu là văn bản thứ hai trong hai văn bản cấu thành Hoàng đế nội kinh vào thời của ông. Đây là lần đầu tiên tiêu đề Linh Khu xuất hiện. Nhưng chính Vương Băng cũng cho biết bản Linh Khu lúc đó đã không còn đầy đủ, điều này chứng minh đến đời Đường văn bản đã thất lạc đáng kể.
Bên cạnh đó nhiều tựa sách tương tự như Châm kinh và Linh Khu xuất hiện trong thư mục của Cựu Đường Thư và Tân Đường Thư cho thấy rằng nhiều bản thảo khác nhau của một cuốn sách tương tự đã được lưu hành vào thời nhà Đường. Các tựa sách như là: Hoàng đế châm kinh (黃帝鍼經), Hoàng đế châm cứu kinh (黃帝鍼灸經), Hoàng đế cửu linh kinh (黃帝九靈經), và Ngọc quỹ châm kinh (玉匱針經).
Đến thời Bắc Tống, khi mà triều đình tiến hành hiệu đính Nội Kinh, Lâm Ức (林億) cùng nhóm học giả biên tập lại Tố Vấn. Trong lời tựa họ viết đại ý Linh Khu đã thiếu nhiều quyển nên không thể xác định đầy đủ nội dung nguyên gốc. Đây là chứng cứ lịch sử rất mạnh rằng bản hiện nay không phải nguyên bản hoàn chỉnh. Và cũng không thể chắc rằng liệu cái mà Vương Băng gọi là “Linh Khu” có phải là cái gọi là Châm Kinh hay không.
Vào Triều Tống năm 1091–1093, có sự kiện khá nổi tiếng, khi mà triều đình không còn đủ bản Châm Kinh, Hoàng đế sai sứ sang Cao Ly xin một bản. Năm 1093 Cao Ly gửi bản về Trung Quốc. Điều này chứng minhTrung Quốc từng mất bản và Triều Tiên giữ được một truyền bản quý.
Năm 1155: Sử Tung, được xem như “cha đẻ” của bản Linh Khu hiện nay. Ông nói rằng “gia đình mình lưu giữ được bản cổ”, sau khi đối chiếu với nhiều sách, bổ sung phần thiếu, chia thành 24 quyển và chính thức dùng với tên Linh Khu. Từ đây, toàn bộ các bản về sau đều dựa trên bản của Sử Tung.
Có một điểm rất dễ nhầm lẫn, không phải bản của Sử Tung còn nguyên, mà bản cổ nhất hiện còn là bản được in vào năm 1339–1340 thời Nguyên, do Hạnh lâm thư đường (古林書堂) in. Hiện nay được lưu giữ tại Thư viện Quốc gia Trung Quốc. Đây là bản in cổ nhất còn tồn tại của Linh Khu
Thời Minh – Thanh Xuất hiện rất nhiều bản khắc lại: Nội Kinh hợp khắc, Y học chính thư, Tứ Khố Toàn Thư, nhiều bản chú giải của Trương Cảnh Nhạc, Trương Chí Thông, Cao Thế Thức… và phần lớn đều dựa trên truyền bản của Sử Tung.
Từ cận đại đến nay đã có hàng trăm lần hiệu đính, đối chiếu dị bản, chú giải, dịch thuật. Với các trung tâm nghiên cứu lớn gồm: China Academy of Chinese Medical Sciences, People’s Medical Publishing House, Shanghai University of TCM, Beijing University of Chinese Medicine, Taiwan National Central Library. Các thư mục học hiện đại đã thống kê rất nhiều dị bản và lịch sử xuất bản của Hoàng Đế Nội Kinh.
CÁC ẤN PHẨM NỘI KINH LINH KHU ĐANG LƯU HÀNH TẠI VIỆT NAM
- Hoàng đế nội kinh linh khu được dịch và chú giải bởi Huỳnh Minh Đức
- Hoàng đế nội kinh linh khu của Học viện Y Dược cổ truyền Việt Nam
- Hoàng Đế Nội Kinh – Linh Khu và Tố Vấn – (Bình giải Dật Danh – dịch giả Văn Lang)
Cần hiểu thêm về Hoàng đế nội kinh tố vấn dưới góc nhìn của An Nam Y Quán tại đây
NHỮNG ĐIỀU CẦN CHUẨN BỊ KHI CÙNG HỌC TẬP CÁC TÁC PHẨM KINH ĐIỂN TRONG ĐÔNG Y CÙNG AN NAM Y QUÁN
- Nắm được bối cảnh và tiến trình lịch sử liên quan đến tác phẩm, tác giả
- Những thay đổi của tác phẩm theo thời gian
- Nhận thức, hệ tư tưởng của tác giả là gì? tác phẩm phản ánh như thế nào với hệ tư tưởng đó?
- Đối chiếu đa nguồn, nhưng tư tưởng học thuật, tác phẩm trong cùng thời kỳ
- Khả năng ứng dụng, có tìm được phản chứng không.
- Biết phân biệt rõ 3 tầng “hiện tượng”, “lý luận” , “cơ chế”
- Phải luôn đặt câu hỏi thay vì chấp nhận học thuộc
- Lưu ý các định nghĩa và thuật ngữ.
NẾU ĐÃ CÙNG CHÍ HƯỚNG THÌ XIN MỜI CÁC BẠN ĐÓN ĐỌC VÀ PHẢN BIỆN TỪNG THIÊN CÙNG AN NAM Y QUÁN Ở BÀI VIẾT TIẾP THEO
